Navbatdagi muddat: 02/11 · Ijtimoiy sugʻurta badallarini toʻlash
Siz shu yerdasiz
Mehnat huquqi · Eʼlon qilingan: 28-oktabr, 2026 · 4 daqiqada oʻqiladi

Masofaviy ish: shartnoma, xarajatlar, maʼlumotlar xavfsizligi va mehnat muhofazasi

Mehnat toʻgʻrisidagi qonun va Masofaviy ish toʻgʻrisidagi nizomga koʻra: masofaviy ish shartnomasi, majburiy mazmuni, ish joyiga qaytish, xarajatlar va ovqatlanish puli, shaxsga doir maʼlumotlarni himoya qilish, mehnat muhofazasi, xorijdan ishlash va nazorat roʻyxati.

Pandemiya bilan keng tarqalgan masofaviy ish koʻplab korxonalarda doimiy tus oldi. Ammo «uydan ishlashingiz mumkin» deyish huquqiy jihatdan yetarli emas. Masofaviy ish — Mehnat toʻgʻrisidagi qonunda belgilangan va nizomda batafsil tartibga solingan ish shakli.

Taʼrif

Masofaviy ish — xodim ish beruvchi tomonidan yaratilgan ish tashkiloti doirasida oʻz ishini uydan yoki texnologik aloqa vositalari yordamida ish joyidan tashqarida bajaradigan mehnat munosabati. Bu toʻliq masofaviy ish yoki haftaning baʼzi kunlari ish joyida boʻladigan gibrid tartib boʻlishi mumkin.

Shartnomada nimalar boʻlishi kerak?

Masofaviy ish yozma ravishda kelishib olinishi kerak. Shartnomada kamida quyidagilar boʻlishi lozim:

Sarlavha Mazmuni
Lavozim vazifalari Ishning tavsifi va u qanday bajarilishi
Vaqt va joy Ish vaqti, ish soatlari, ish joyi yoki joylari
Ish haqi Ish haqi va toʻlash usuli
Jihozlar Ish beruvchi taqdim etadigan asbob-uskunalar va ularni saqlash majburiyatlari
Xarajatlar Elektr, internet va telefon kabi xarajatlar qoplanadimi va qanday qoplanadi
Aloqa Ish beruvchi bilan aloqa usuli va soatlari
Maʼlumotlar xavfsizligi Shaxsga doir va kompaniya maʼlumotlarini himoya qilish qoidalari
Qaytish Ish joyiga qaytish shartlari

Tayyor namunamizdan foydalanishingiz mumkin: Masofaviy ish toʻgʻrisidagi kelishuv

Oʻtish va qaytish

  • Mavjud xodim masofaviy ishga taraflarning kelishuvi bilan oʻtadi. Xodimning soʻrovi ish beruvchi tomonidan koʻrib chiqiladi; ish beruvchi uni qabul qilishga majbur emas.
  • Ish joyining hammasida yoki bir qismida majburlovchi sabablar (epidemiya yoki tabiiy ofat kabi) yuzaga kelganda masofaviy ishga oʻtish uchun xodimning roziligi talab qilinmaydi.
  • Ish joyiga qaytish shartlari shartnomada belgilanishi kerak; mehnat sharoitlarining jiddiy oʻzgarishiga olib keladigan qaytish talablari uchun xodimning yozma roziligi talab qilinishi mumkin.

Teng munosabat

Masofaviy ishlayotgan xodimga ish haqi, imtiyozlar, oʻqitish, lavozimda koʻtarilish va ijtimoiy huquqlar boʻyicha ish joyidagi qiyoslanadigan xodimdan farqli munosabatda boʻlish mumkin emas. Biroq ishning xususiyatidan kelib chiqadigan farqlar (masalan, ish joyida beriladigan ovqatni uyda berib boʻlmaydi) asosli sababga tayanishi mumkin. Bunday holda ovqatlanish kartasi kabi muqobillarni koʻrib chiqish mumkin: Ovqatlanish puli imtiyozi

Xarajatlar va soliq

Ish beruvchi masofaviy ishlayotgan xodim uchun qoplaydigan internet, elektr yoki jihozlar xarajatlari qanday hujjatlashtirilganiga qarab turli soliq va SGK oqibatlariga ega. Qatʼiy belgilangan «uy ofisi toʻlovi» koʻpincha ish haqi xususiyatiga ega boʻladi. Toʻgʻri tuzilma uchun: Qoʻshimcha imtiyozlar

Shaxsga doir maʼlumotlar va maxfiylik

  • Ish beruvchi masofaviy ishlayotgan xodimni maʼlumotlarni himoya qilish va almashish qoidalari haqida xabardor qiladi va zarur oʻqitishni taʼminlaydi.
  • Xodim ish beruvchi belgilagan qoidalarga rioya qilishi shart.
  • Xodimning kompyuterini kuzatish kabi amaliyotlar KVKK boʻyicha shaffoflik va mutanosiblik tamoyillariga mos boʻlishi kerak: Xodimlar uchun KVKK axborot matni

Mehnat muhofazasi va xavfsizligi

Ish beruvchi masofaviy ishlayotgan xodimni ishining xususiyatiga qarab mehnat muhofazasi va xavfsizligi choralari haqida xabardor qiladi, zarur oʻqitishni taʼminlaydi va sogʻligʻini kuzatib borishni tashkil etadi. Jihozlar xavfsizligi uchun zarur choralarni koʻradi. Masofaviy ishda ishlab chiqarishdagi baxtsiz hodisa tushunchasi ish vaqtida va ish bilan bogʻliq holda yuz bergan hodisalarga nisbatan qoʻllaniladi: Mehnat muhofazasi va xavfsizligi boʻyicha majburiyatlar

Xorijdan masofaviy ishlash

Uzoq vaqt xorijdan ishlaydigan xodim oʻsha mamlakatning soliq, ijtimoiy sugʻurta va ishlash uchun ruxsatnoma qoidalari boʻyicha alohida oqibatlarga duch kelishi va kompaniya uchun xorijda doimiy muassasa yuzaga kelishi xavfini oshirishi mumkin. Bunday soʻrovlarni tasdiqlashdan oldin vaziyatni birgalikda baholaylik: Xodimni xorijga yuborish

Nazorat roʻyxati

  • Masofaviy ish yozma shartnoma bilan rasmiylashtirilganmi?
  • Jihozlar dalolatnoma bilan topshirilganmi? Jihozlarni topshirish dalolatnomasi
  • Xarajatlar siyosati belgilanganmi?
  • Maʼlumotlar xavfsizligi qoidalari yetkazilgan va oʻqitish oʻtkazilganmi?
  • Mehnat muhofazasi boʻyicha maʼlumot berilganmi?
  • Ish soatlari va aloqada boʻlish soatlari belgilanganmi?

Huquqiy asos: 4857-sonli Mehnat toʻgʻrisidagi qonun 14-modda; Masofaviy ish toʻgʻrisidagi nizom (Resmî Gazete 10.03.2021); 6698-sonli Shaxsiy maʼlumotlarni himoya qilish toʻgʻrisidagi qonun; 6331-sonli Mehnat muhofazasi va xavfsizligi toʻgʻrisidagi qonun.