BAE (Dubai) şirket kuruluşu, muhasebe ve vergi

Birleşik Arap Emirlikleri'nde (BAE) iş kurmak; federal vergi kuralları, her emirliğin kendi lisans makamı ve serbest bölgelerin ayrı düzenlemeleri nedeniyle Türkiye'den farklı bir planlama gerektirir. Bu sayfa, Dubai'de şirket kurmayı veya mevcut bir BAE şirketinin muhasebe ve vergi düzenini oturtmayı düşünen girişimciler ve Türkiye'deki şirketler için hazırlanmıştır. BAE'deki başvurular, ilgili makamın kabul ettiği kişi ve kanallar üzerinden yürütülür; biz süreci planlama, belgeleri hazırlama, muhasebe ve vergi uyumu ile Türkiye tarafındaki yükümlülükler konusunda destek veririz. Görüşmeler Türkçe, İngilizce, Arapça, Rusça ve Kazakça yapılabilir.

Şirket kuruluşu ve iş kurulumu

Dubai'de ilk karar, şirketin serbest bölge dışında (mainland) mı yoksa bir serbest bölgede mi kurulacağıdır. Mainland lisansları Dubai Ekonomi ve Turizm Dairesi (DET) tarafından, serbest bölge lisansları ise ilgili serbest bölge otoritesi tarafından verilir. Federal Decree-Law No. 26 of 2020 ile yapılan değişiklikten sonra yabancılar mainland'de %100 yabancı ortaklı şirket kurabilir; stratejik etkisi olan faaliyetler bu genel kuralın dışındadır.

Tipik kuruluş adımları:

1. Faaliyetin tanımlanması ve özel izne bağlı olup olmadığının kontrolü.
2. Mainland veya serbest bölge tercihi, şirket türü ve ortaklık yapısının belirlenmesi.
3. Ticaret unvanı için ön onay alınması.
4. Ortak ve şirket belgelerinin tercümesi ve tasdiki (aşağıdaki belge tasdiki bölümüne bakın).
5. Şirket sözleşmesinin imzalanması, işyeri adresinin gösterilmesi ve lisansın alınması.
6. Lisans sonrası işlemler: banka hesabı, vergi kayıtları, vize ve gerekiyorsa gümrük kodu.

Faaliyetinize ve müşterilerinizin nerede olduğuna göre hangi yapının uygun olduğunu birlikte değerlendirmek için: İletişim

Muhasebe ve defter tutma

BAE kurumlar vergisi mevzuatı, vergi beyanını destekleyen kayıt ve belgelerin ilgili vergi döneminin bitiminden itibaren 7 yıl saklanmasını öngörür. Bu nedenle kuruluştan itibaren düzenli bir muhasebe sistemi kurulması gerekir.

• Şirketin faaliyetine uygun hesap planının, belge akışının ve aylık kapanış takviminin hazırlanması.
• Satış ve alış faturalarının KDV açısından kontrolü, banka mutabakatları ve cari hesap takibi.
• Yönetim için aylık veya üç aylık raporlar; Türkiye'deki ana şirket veya ortakla uyumlu raporlama.
• Türkiye'deki ortak şirketle yapılan işlemlerin her iki tarafta da aynı tutar ve tarihle kaydedilmesi.
• Muhasebe yazılımının kurulması ve şirket personelinin eğitimi. Muhasebe sistemi kurulumu ve eğitim

AED ile TL ve diğer para birimleri arasındaki dönüşümler için: döviz çevirici. Muhasebe düzeninizi konuşmak için: İletişim

Vergi danışmanlığı: KDV ve kurumlar vergisi

BAE'de iki temel federal vergi, Federal Vergi İdaresi (FTA) tarafından yönetilen KDV ve kurumlar vergisidir. Kurumlar vergisi, Federal Decree-Law No. 47 of 2022 ile düzenlenmiştir ve 1 Haziran 2023 veya sonrasında başlayan mali yıllara uygulanır.

• Serbest bölge şirketleri: Nitelikli serbest bölge kişisi sayılmak için BAE'de yeterli ekonomik varlık (substance) bulundurmak, nitelikli gelir elde etmek ve Bakanlar Kurulu ile Bakanlık kararlarındaki diğer şartları sağlamak gerekir. Şartlar sağlanmazsa genel %9 oranı uygulanır.
• Küçük işletme indirimi: Cari ve önceki tüm vergi dönemlerinde hasılatı 3.000.000 AED'yi aşmayan BAE mukimi kişiler, her dönem için ayrıca seçim yaparak vergiye tabi gelir elde etmemiş sayılmayı seçebilir. Nitelikli serbest bölge kişileri bu seçimi yapamaz. İndirimin uygulanabileceği dönemler Bakanlık kararıyla sınırlı olduğundan beyan öncesinde güncel durum kontrol edilmelidir.
• Yabancı işletmeler: FTA'ya göre KDV kayıt eşiği BAE'de yerleşik olmayan işletmeler için uygulanmaz.
• Vergi mukimlik belgesi: FTA, BAE vergi mukimlerine çifte vergilendirmeyi önleme anlaşmalarından yararlanmaları için mukimlik belgesi düzenler. Tüzel kişilerin en az 12 aydır kurulu olması gerekir; yabancı şirket şubeleri ve offshore şirketler bu belgeyi alamaz.

Kayıt, beyan takvimi, serbest bölge şartları ve fatura düzeni için: İletişim

Vize ve PRO işlemleri: oturum, çalışma izni ve Emirates ID

Mainland'de çalışacak personel için çalışma izni İnsan Kaynakları ve Emiratileştirme Bakanlığı (MOHRE) üzerinden alınır; oturum vizesi ve Emirates ID işlemleri ise oturum makamları (Dubai'de GDRFA, federal düzeyde ICP) tarafından yürütülür. Dubai hükümeti portalına göre çalışan için tipik akış şöyledir:

1. İşveren MOHRE üzerinden çalışma izni başvurusu yapar.
2. Giriş izni düzenlenir; çalışan 60 gün içinde Dubai'ye girerek süreci tamamlar.
3. Çalışan yetkili bir merkezde sağlık muayenesinden geçer.
4. İşveren oturum vizesi için çevrim içi başvuru yapar; vize 48 saat içinde düzenlenir.
5. Emirates ID için biyometrik veriler (parmak izi ve fotoğraf) verilir.

Bu yolla alınan oturum vizesi 2 yıl geçerlidir ve aynı sürelerle yenilenebilir. Şirket ortakları, serbest bölge çalışanları ve aile üyeleri için başvuru yolu farklıdır. Belge listesinin hazırlanması, takvimin planlanması ve şirket kayıtlarıyla uyum için: İletişim

Banka hesabı açılışına destek

Kurumsal hesap açılışı tamamen bankanın kararıdır; istenen belgeler ve süre bankaya ve faaliyete göre değişir. Bankalar genellikle şirketin faaliyetini, ortaklık yapısını, gerçek faydalanıcıları ve fonların kaynağını ayrıntılı olarak sorgular. Bu aşamada şu konularda destek veririz:

• Lisans, şirket sözleşmesi ve ortak belgelerinden oluşan dosyanın tutarlı hâle getirilmesi.
• Faaliyetin, beklenen işlem hacminin ve müşteri ile tedarikçi ülkelerinin açık bir iş planında anlatılması.
• Türkiye'deki ortak şirketin finansal tabloları ve ortaklık belgelerinin hazırlanması.
• Bankanın ek sorularına verilecek yanıtların belgelerle desteklenmesi.

Türkiye'de banka hesabı açılışı için ayrıca: Banka hesabı açma. Dosyanızı hazırlamak için: İletişim

Kurumsal hizmetler: lisans yenileme ve şirket bilgilerinin güncellenmesi

Kuruluştan sonra şirket bilgilerinin lisans makamı ve diğer kurumlar nezdinde güncel tutulması gerekir:

• Lisansın süresi dolmadan yenilenmesi ve işyeri sözleşmesinin buna göre izlenmesi.
• Ortak, müdür, faaliyet, unvan veya adres değişikliklerinin lisans makamına bildirilmesi ve şirket sözleşmesinin güncellenmesi.
• Değişikliklerin FTA kayıtlarına, banka kayıtlarına ve gerekiyorsa gümrük kaydına yansıtılması.
• Kurumsal belgelerin, kararların ve yetki belgelerinin düzenli bir arşivde tutulması.

Lisansın yenilenmemesi, gümrük kodu gibi lisansa bağlı diğer kayıtları da etkiler. Değişiklik planlıyorsanız: İletişim

Bordro ve insan kaynakları (WPS)

MOHRE'ye kayıtlı özel sektör işverenleri ücretleri Ücret Koruma Sistemi (WPS) üzerinden öder. Ödemeler, BAE Merkez Bankası'nın yetkilendirdiği bankalar, döviz büroları veya finans kuruluşları aracılığıyla yapılır.

• Bir önceki ayın ücreti her ayın 1'inde ödenmiş olmalıdır. Gecikmede 2. günden itibaren uyarılar başlar, 5. günden itibaren yeni çalışma izinleri durdurulabilir; gecikme uzadıkça yaptırımlar ağırlaşır.
• Ücret AED veya taraflarca kararlaştırılan başka bir para birimiyle ödenebilir.
• Aylık bordro hesabı, ücret pusulaları, izin ve hizmet süresi kayıtları ile WPS ödeme dosyasının hazırlanması.
• İş sözleşmesindeki ücret ile WPS'e bildirilen ücretin aynı olmasının kontrolü.

Bordro düzeninizi kurmak için: İletişim

İş destek hizmetleri: gümrük kaydı, belge tasdiki, ithalat ve ihracat

• Gümrük kodu: Dubai Gümrüğü'nün düzenlemesine göre gümrük idaresiyle işlem yapan her gerçek ve tüzel kişi gümrük koduna kaydolmalıdır. Başvuruda geçerli bir lisans ve sponsorun pasaport örneği istenir; gümrük kodunun geçerliliği lisansın geçerliliğiyle aynıdır.
• Belge tasdiki: Yurt dışında düzenlenen belgelerin BAE'de kullanılabilmesi için düzenlendiği ülkenin yetkili makamlarınca onaylanması ve BAE Dışişleri Bakanlığı (MOFA) tasdik sürecinden geçmesi gerekir. Tasdik başvurusu bazı ülkelerde BAE dış temsilcilikleri üzerinden çevrim içi yapılabilir. Apostil şerhinin yeterli olup olmadığı, belgenin sunulacağı kurumla önceden teyit edilmelidir.
• İthalat ve ihracat: Serbest bölge ile mainland arasındaki mal hareketlerinin, gümrük beyanlarının ve KDV kayıtlarının birbiriyle uyumlu tutulması.
• Türkiye'den yapılan ihracat ve ithalat tarafı için: Gümrük ve dış ticaret

Belge listesi ve ticaret akışınızı birlikte planlamak için: İletişim

Mevcut işletme devri ve yatırım danışmanlığı

Kurmak yerine BAE'de faaliyetteki bir işletmeyi devralmayı düşünenlere danışmanlık desteği veririz. Alıcı ile satıcı arasında komisyon karşılığı aracılık yapmayız; desteğimiz, temsil ettiğimiz tarafın kararını belgelerle hazırlamaya yöneliktir.

• İşletmenin belirlenmesi: Yatırım amacına uygun faaliyet, lisans türü ve büyüklük kriterlerinin tanımlanması.
• Ön inceleme (due diligence): Lisans ve faaliyet kapsamı, FTA kayıtları ve geçmiş beyanlar, WPS ve çalışan yükümlülükleri, kira sözleşmeleri, banka kayıtları, borçlar ve devam eden sözleşmelerin incelenmesi.
• Devir işlemleri: Pay devri veya ortaklık değişikliği için lisans makamının onayı, şirket sözleşmesinin güncellenmesi ve banka ile FTA kayıtlarının değiştirilmesi.
• Devir sonrası: Muhasebe sisteminin devralınması, vergi takviminin oluşturulması ve vize ile bordro işlemlerinin yeni yapıya uyarlanması.
• İzin verilen yatırımlar: Planlanan faaliyetin yabancı ortaklığa açık olup olmadığının ve hangi lisans makamına bağlı olduğunun kontrolü.

İnceleme yaklaşımımız için: Satın alma ve inceleme. Değerlendirdiğiniz bir işletme varsa: İletişim

Türkiye boyutu

Türkiye ile BAE arasında gelir üzerinden alınan vergilerde çifte vergilendirmeyi önleme anlaşması bulunmaktadır. Anlaşmanın uygulanması ve Türkiye'deki yükümlülükler, BAE şirketini kimin ve nasıl sahiplendiğine göre değişir. Çifte vergilendirme

• Ödemeler: Türkiye'deki bir şirket BAE'deki bir şirkete ödeme yaparken anlaşma oranını uygulayabilmek için ödemeden önce karşı tarafın mukimlik belgesini almalıdır. BAE tarafında bu belge FTA tarafından düzenlenir. Yurt dışına ödemelerde vergi
• Yurt dışı iştirak kazancı istisnası: Türkiye'deki bir şirketin yurt dışı iştirakinden aldığı kâr payının istisna olabilmesi için iştirakin bulunduğu ülkede en az %15 vergi yükü taşıması gerekir (en az %10 pay ve en az 1 yıl elde tutma şartlarıyla birlikte). BAE'de genel kurumlar vergisi oranı %9 olduğundan bu şart çoğu durumda sağlanamaz; kâr payı Türkiye'de kurumlar vergisine tabi olur ve BAE'de ödenen vergi mahsup edilebilir. Kâr payı vergisi
• Kontrol edilen yabancı kurum: Türkiye'deki şirket BAE şirketinin en az %50'sini kontrol ediyorsa, BAE şirketinin gayrisafi hasılatının %25 veya fazlası faiz, kâr payı, kira ve lisans bedeli gibi pasif gelirlerden oluşuyorsa, vergi yükü %10'dan azsa ve hasılatı 100.000 TL karşılığı yabancı parayı geçiyorsa, BAE şirketinin kazancı dağıtılmasa bile Türkiye'de vergilendirilir.
• İlişkili kişi işlemleri: Türkiye'deki şirket ile BAE şirketi arasındaki satış, hizmet ve borç ilişkileri emsallere uygun olmalı ve kurumlar vergisi beyannamesi ekindeki formla bildirilmelidir. Transfer fiyatlandırması
• Gerçek kişi ortaklar: Türkiye'de tam mükellef bir gerçek kişinin BAE şirketinden aldığı kâr payı Türkiye'de beyan kapsamındadır. Dubai'ye taşınan kişilerde Türkiye'deki mükellefiyetin devam edip etmediği ikametgâha ve takvim yılında 6 aydan fazla kalışa göre ayrıca değerlendirilir.

Türkiye'ye yatırım yapacak BAE'deki yatırımcılar için: Yabancı yatırımcılar. Her iki ülkedeki yapınızı birlikte değerlendirmek için: İletişim

Sık sorulan sorular

Mainland mi, serbest bölge mi?

Müşterileriniz ağırlıklı olarak BAE içindeyse ve doğrudan satış yapacaksanız mainland; faaliyetiniz yurt dışına satış, yeniden ihracat veya bölge içi hizmet ağırlıklıysa serbest bölge öne çıkar. Kurumlar vergisindeki %0 oran yalnızca şartları sağlayan serbest bölge kişilerinin nitelikli gelirine uygulanır.

Kazancı düşük olan şirket de kurumlar vergisi beyannamesi verir mi?

Vergiye tabi kişiler FTA'ya kaydolur ve beyanname verir. 375.000 AED'ye kadar vergiye tabi gelire %0 oran uygulanması, kayıt ve beyan yükümlülüğünü ortadan kaldırmaz.

Ne zaman KDV kaydı yaptırmam gerekir?

Son 12 ayda veya gelecek 30 günde vergiye tabi işlemleriniz 375.000 AED'yi aşıyorsa kayıt zorunludur. 187.500 AED'yi aşan işlemlerde isteğe bağlı kayıt mümkündür.

Dubai'de şirket kurmak Türkiye'deki vergimi ortadan kaldırır mı?

Hayır. Türkiye'de mukim olmaya devam eden kişi ve şirketler BAE'den elde ettikleri kazançları Türkiye'de beyan eder; ortak Türkiye'deki bir şirketse kontrol edilen yabancı kurum kuralları da ayrıca değerlendirilir.

Türkiye'den çıkmadan şirket kurulabilir mi?

Belgelerin hazırlanması, tercümesi ve tasdiki ile planlama aşaması büyük ölçüde uzaktan yürütülebilir. Biyometrik işlemler, sağlık muayenesi ve bazı banka görüşmeleri gibi adımlar kişinin BAE'de bulunmasını gerektirebilir.

Hizmet bedeli ne kadar?

Kapsam; şirket yapısına, işlem hacmine ve ihtiyaç duyulan hizmetlere göre belirlenir. Bilgileri aldıktan sonra yazılı bir teklif hazırlarız: İletişim

Kaynaklar

FTA KDV kaydı; FTA KDV beyanı ve ödemesi; u.ae KDV beyanı; Federal Decree-Law No. 47 of 2022 m.3, 18, 21, 48, 51, 53, 56; Cabinet Decision No. 116 of 2022; FTA kurumlar vergisi soruları; FTA küçük işletme indirimi; FTA vergi mukimlik belgesi; u.ae mainland'de %100 yabancı ortaklık; u.ae serbest bölgede faaliyet; u.ae ücret ödemesi ve WPS; Dubai çalışma oturum vizesi; Dubai Gümrüğü politika kitapçığı; MOFA belge tasdiki; 5520 sayılı KVK ve GİB kurumlar vergisi beyanname rehberi (yurt dışı iştirak kazancı istisnası, kontrol edilen yabancı kurum kazancı, yurt dışında ödenen vergilerin mahsubu).