Yan haklar: hangisi vergiye, hangisi SGK'ya tabi?
Yemek kartı, yol, servis, çocuk ve aile yardımı, özel sağlık sigortası, BES, prim ve ikramiye, kira yardımı, telefon; gelir vergisi ve SGK açısından tek tabloda.
Aynı tutardaki iki ödeme, verilme şekline göre çalışana çok farklı net kazandırır. Nakit verilen yol parası ile toplu taşıma kartına yüklenen aynı tutarın vergi sonucu aynı değildir.
Özet tablo (2026)
| Yan hak | Gelir vergisi | SGK primi |
|---|---|---|
| Yemek bedeli (nakit, kart veya çek) | Fiilen çalışılan gün başına 300 TL'ye kadar istisna | 17.04.2026'dan itibaren günlük 300 TL'ye kadar muaf |
| İşyerinde verilen yemek | İstisna | Muaf |
| Toplu taşıma kartı, bilet, servis | Günlük 158 TL'ye kadar istisna (servis tamamen) | Ayni olduğu için muaf |
| Nakit yol parası | Vergiye tabi | Prime tabi |
| Çocuk yardımı (nakit) | Vergiye tabi (kamu dışı) | Çocuk başına 660,60 TL'ye kadar muaf (2 çocuk) |
| Aile yardımı (nakit) | Vergiye tabi (kamu dışı) | 3.303 TL'ye kadar muaf |
| Özel sağlık / hayat sigortası primi | Ücretin %15'i ve yıllık asgari ücret tutarını aşmayan kısım istisna | Asgari ücretin %30'una kadar muaf (BES katkısıyla toplam) |
| BES işveren katkısı | Ücret sayılır, vergiye tabi | Asgari ücretin %30'una kadar muaf (sağlık sigortasıyla toplam) |
| Prim, ikramiye, performans primi | Vergiye tabi | Prime tabi |
| Kira yardımı (nakit) | Vergiye tabi | Prime tabi |
| Lojman (işveren mülkü) | Belirli şartlarla istisna | Ayni yardım, muaf |
| Doğum, ölüm, evlenme yardımı | Vergiye tabi | Muaf |
| Ayni gıda yardımı (koli) | Vergiye tabi | Muaf |
| İş telefonu, bilgisayar | İş için tahsisse ücret değil | Ücret değil |
| Uzaktan çalışma ödeneği | Belirli tutara kadar istisna (günlük, asgari ücretin %5'i) | Prime tabi olabilir |
İlgili hesaplama: Yemek bedeli istisnası hesaplama
Örnek: 22 iş günü, ulaşım desteği
| Toplu taşıma kartı (158 TL/gün) | Nakit 3.476 TL | |
|---|---|---|
| Brüte eklenen vergiye tabi tutar | 0 TL | 3.476 TL |
| SGK + işsizlik (%15) | 0 TL | 521,40 TL |
| Gelir vergisi (%15 dilimde) | 0 TL | 443,19 TL |
| Damga vergisi | 0 TL | 26,38 TL |
| Çalışana kalan | 3.476 TL | 2.485,03 TL |
Aynı destek kartla verildiğinde çalışana yaklaşık 990 TL daha fazla kalır; işveren de nakit ödemede ayrıca %23,75 işveren primi öder.
Dikkat edilecekler
- İstisna fiili çalışılan günler için geçerlidir. İzin ve raporlu günlerde verilen yemek bedeli istisna kapsamında değildir. İşyerinde yemek verilen günde ayrıca verilen yemek bedeli de istisnadan yararlanmaz.
- Kart yüklemesinde KDV: Yemek kartı faturalarında KDV hariç tutar esas alınır.
- Sözleşme ve bordroda gösterim: Yan hakların iş sözleşmesinde veya şirket politikasında yazılı olması, kıdem tazminatında "giydirilmiş ücret" tartışmalarını da netleştirir. Kıdem tazminatı
Maaş üzerindeki etkisini görmek için: Maaş hesaplama
İlgili hesaplama: Bordro kontrolü